مدیر.بیز
۳۱ خرداد ۱۳۹۴

مردی که جای پایش ملی شد

0188 melli-shoes-banner melli-shoes-ads melli-shoe-logo
یادمان مردانی که کارآفریدند و ماندگار شدند؛به کیفیت و غربت امروزش توجه نکنید، روزگاری مردم با کفش ملی، زندگی کرده‌اند و این کفش در زمره کفش‌های دوست داشتنی و محبوب مردم ایران بود و بنیانگذار آن با ۳۵ نفر کارگر کارخانه‌اش را راه‌اندازی کرد و به تدریج گنجایش کارخانه افزایش یافت به طوری‌که روزانه ۱۲هزار و ۵۰۰ جفت کفش در کارخانه کفش ملی توسط ۲هزار و ۵۰۰ کارگر استخدام شده تولید می‌شد.
بنیانگذار این محصول ملی کسی نبود جز رحیم ایروانی که بی‌تردید یکی از مردان بزرگ اقتصاد ایران است و از وی در تاریخ کارآفرینان ایرانی به نیکی یاد شده‌ است.
او از پیشتازان و بنیانگذاران صنعت مدرن کفش در ایران بود که از سال ۱۳۳۶ تا ۱۳۵۷ شمسی بیش از ۵۲ شرکت در صنعت کفش و چرم و بیش از ۳۰۰ فروشگاه زنجیره‌ای کفش ملی در سطح ایران تأسیس کرد.
ایروانی سختکوشی، انضباط و نحوه رفتار با انسان‌ها و نیروی کار را از شیوه‌های آموزش این مدارس که مبتنی‌بر شیوه مدارس عمومی انگلستان بود آموخت. ایروانی در سال ۱۳۲۱ در رشته حقوق دانشگاه تهران پذیرفته شد. در دوران دانشجویی ضمن تحصیل به کارهای مختلفی مشغول شد.
در همه فعالیت‌های اقتصادیش بر نقش حسابداری تاکید می‌کرد
پس از پایان تحصیل در سال ۱۳۲۴ به آبادان رفت و شش ماه به استخدام دادگستری درآمد. پس از آن پروانه وکالت گرفت و پنج ماه به کار وکالت پرداخت. در همین زمان چند ماه در بانک شاهی ایران کار کرد. این تجربه کوتاه‌مدت خدمت در بانک به همراه شم اقتصادی او که ناشی از کار در خانواده‌ای تاجر پیشه بود باعث شد که در همه فعالیت‌های اقتصادیش بر نقش حسابداری تاکید کند. او پس از تحصیل و چندین کار مختلف از جمله تأسیس کارخانه برق فسا، ساخت پاساژ استاندارد در شیراز و تجارت کفش و کالاهای دیگر، سرانجام واردات کفش را با صنعت کفش جایگزین کرد و بزرگ‌ترین صنعت کفش و چرم در ایران و خاورمیانه را در طی دو دهه شکل داد.
او که نماینده فروش شرکت معروف کفش‌سازی باتا در ایران بود و کفش‌های لاستیکی از اروپای شرقی وارد می‌کرد، نخست پاساژی در خیابان خیام ساخت و پس از چند سال واردات کفش‌های گالش از چک و اسلواکی با خرید دو دستگاه ماشین تزریق مواد لاستیکی، نخستین تولید کفش را آغاز کرد.
در سال‌های ۱۳۳۴- ۱۳۳۳ زمینی در اطراف مهرآباد خرید و فعالیتش را در آغاز به آنجا و سپس به پارک صنعتی اسماعیل آباد کیلومتر ۱۵ جاده کرج منتقل نمود.
ایروانی با تجربه کالج ستیوارت در اصفهان، و بانک شاهی ترکیبی از نظم‌پذیری و دقت محاسبه‌گری در حسابداری را به هم آمیخت که با تکیه بر قواعد و قانون کار در تمام فعالیت‌هایش منعکس شد و نمونه خوبی از یک کارآفرین ایرانی را پدید آورد. رحیم ایروانی از سال ۱۳۲۵ تا ۱۳۵۷ در کار تجارت و صنعت بود.
او اولین شرکت خود را با نام شرکت سهامی باتا در تیر ماه ۱۳۳۰ به منظور صادرات و واردات کفش در سبزه میدان تهران و آخرین شرکت را به نام چرم خسروی نو در سال ۱۳۵۶ به منظور دباغی و چرمسازی به ثبت رساند.
کفش ملی؛ سفره‌ای که باید در حفظ آن کوشید
ایروانی همواره کفش ملی را سفره بزرگی می‌دانست که کارگران و مدیرانش باید در حفظ آن کوشا باشند. این مساله‌ای بود که او حتی بعد از ملی شدن این گروه صنعتی با ارسال توصیه به مدیران منتخب دولت بر آن تاکید می‌کرد. شیوه مدیریتی او ترکیبی از الگوی پدرسالاری با عقل‌گرایی و حسابگری بود. در عین حال تلاش کرد به نحو کارایی از ابزارهای مدرن مدیریتی در جامعه ایران که هنوز روابط کارگری در آن در مراحل ابتدایی قرار داشت استفاده کند. برای ایروانی علم حسابداری به شدت اهمیت داشت. و به همه در بدو استخدام، کارآموزی حسابداری را با نوشتن دفتر روزنامه توصیه می‌کرد. بنابراین از دقت و محاسبه‌گری در کارها بسیار استقبال می‌کرد.
صدور کفش به شوروی و اروپای شرقی
ایروانی علاوه‌بر تأسیس فروشگاه کفش ملی در سطح ایران و یکسان‌سازی قیمت در کل فروشگاه‌ها توانسته بود به شوروی و اروپای شرقی کفش (پوتین) صادر کند. ایروانی در طی بیش از ۳۰ سال فعالیت، توانسته بود در سال ۱۳۵۶ قریب به ده‌هزار نفر را در شرکت‌هایش مشغول کند.
ایروانی سیاست‌های مختلفی را در جهت رشد گروه صنعتی ملی در پیش گرفت تا خانواده بزرگ کفش ملی را ایجاد کند. ویژگی رحیم ایروانی تاکید بر نظم، آموزش، اهمیت امور مالی، توجه به مدیریت، نوآوری در کار، داشتن اصول اخلاقی، انتخاب مدیران برجسته، وفاداری به مجموعه گروه بود.
یکی از بارزترین تاثیر اقدامات او فروشگاه‌های کفش ملی است که به ساخت فضاهای خرید و زیباسازی شهرها کمک فراوانی کردند. فضاهایی که با رشد شهرنشینی به یکی از مکان‌های گردشگری مردم شهرنشین تبدیل شده بود که خود نشانه امنیت شهرها نیز بود.
ایروانی کارش را تنها با ۳۵ نفر کارگر آغاز کرد. ایروانی بعد از آغاز به کار کارخانه، با خرید ماشین دوخت از پارچه‌های ایرانی استفاده کرد و کارخانه‌ای به نام ولکو نیز حاضربه سرمایه گذاری و آوردن فناوری به ایران شد.
کفشی که یاد نفت را در ذهن مردم زنده کرد
این کارخانه در ابتدا ۱۵۰ زوج محصول داشت. کارخانه، کفش ملی نام گرفت که ملی شدن نفت را در ذهن مردم و مشتریان تداعی می‌کرد. رحیم ایروانی با خرید تعداد زیادی از خانه های مهرآباد کارخانه خود را گسترش داد. او در یکی از زمین هایی که خریده بود مسجدی را نیز احداث کرد. تا سال ۱۳۳۷ در ایران کفش‌های چرمی تولید نمی‌شد اما بعد از این سال، به دنبال تاسیس کارخانه‌های چرم ، تولید کفش چرم نیز در کفش ملی آغاز شد.
در این زمان رقبای عمده کفش ملی کفش های وارداتی بودند که از چکسلواکی وارد می‌شدند. از سال ۴۷ به بعد در کنار تولید کفش محصولاتی مثل جوراب ، توید آستر و بند کفش و مواردی دیگر اقدام کرد.
در سال ۴۷ بعد از موفقیت تولید کفش در مهرآباد جنوبی مرحله سوم توسعه صنعت کفش ایران در کیلومتر ۱۸ جاده قدیم کرج در اسماعیل آباد شروع شد. وی زمینی به مساحت ۴۰۰هزار متر خرید و پارک صنعتی کفش ملی فعالیت خود را رسما در اوایل سال های دهه ۵۰ آغاز کرد. در این زمین نقشه احداث ۴۰۰ خانه سازمانی برای کارگران در نظر گرفته شده بود. او با احداث این خانه ها به دنبال کاهش هزینه رفت و آمد کارگران و هزینه نقل و انتقال آنان بود.
در کارخانه کفش ملی تا سال ۱۳۵۰ انواع مختلفی از کفش مثل کفش ورزشی‌، کفش برای روزهای بارانی، چکمه، پوتین، دمپایی،کفش کتانی، کفش‌های بچه‌گانه و کفش ایمنی تولید می‌شد.
به تدریج گنجایش کارخانه مهرآباد زیاد شد به طوری‌که روزانه ۱۲هزار و ۵۰۰ جفت کفش در کارخانه کفش ملی توسط ۲هزار و ۵۰۰ کارگر استخدام شده تولید می‌شد. شرکت کفش ملی با وقوع انقلاب مصادره و ملی شد و متاسفانه به دلایلی مثل ضعف مدیریت و واگذار نکردن آن به بخش خصوصی متحمل ۴ میلیادر زیان خالص و ۸۰۰ میلیون تومان زیان انباشته شد.
مهاجرت اجباری به آمریکا و تأسیس کارخانه کفش در بوستون
ایروانی بعد از ۲۵ سال مصادره کارخانه با روی کار آمدن هر مدیر جدیدی با او تماس می‌گرفت و انتصابش را به مدیریت تبریک می‌گفت و او را به حفظ شرکت تشویق می‌کرد زیرا معتقد بود که چند هزار نفر از این طریق زندگی می‌کنند. ایروانی تا سال ۵۷ در ایران زندگی می‌کرد و بعد از آن با مهاجرت اجباری به آمریکا رفت.
وی ابتدا کارخانه کفش و چرمسازی را در بوستون آمریکا تأسیس کرد و سپس در قاهره کارخانه کفش استاندارد را تاسیس کرد.
اکنون فروشگاه‌های کفش ملی به عرضه تولیدات صنایع کوچک و دیگر کارخانه‌ها تبدیل شده‌اند. پارک صنعتی کفش ملی نیز انبار شرکت های خودرو‌سازی است. هم‌اکنون بعد از ۳۲ سال، از پرسنل ۱۰ هزار نفری گروه کفش ملی تنها ۷۰۰ نفر باقی مانده‌اند که در کفش گنجه و بخش‌های بازرگانی مشغول به کار هستند.
و سرانجام رحیم ایروانی در ۱۲ بهمن ۸۴ بعد از یک روز کامل کاری درگذشت.
منبع : آی مارکتر


دیدگاه مخاطبان
علی کریمیان
۱۳۹۴/۰۳/۳۰
سلان علیکم
متاسفانه در این مقاله کلی گوئی شده است که اکثر مقالات درخصوص صاحبان صنایع قبل از انقلاب بدینگونه است وتاکنون کسی علت اصلی متوقف شدن کارخانجات را دنبال نکرده و نمیکند واز سر دلسوزی نوشته میشود از این تعدادکارگر این تعدادکم باقیمانده اند من قصد دفاع از مدیران را ندارم اما
چرا قبول نمیکنیم که بخش عمده کارگران اصلی ترین نقش را در توقف گارخانه داشته اند کدام مدیر کفش ملی رویه کفش یا زیره کفش تولید کرده است که مشتری ازاوشاکی باشد متاسفانه به 1001دلیل با تولید بی کیفیت توسط کارگران خطوط تولید یکی پس از دیگری متوقف وهمه گناهان به ضعف مدیریت نوشته میشود
ثبت دیدگاه
لطفا برای درج دیدگاه خود فرم زیر را تکمیل نمایید.
نام:*
پست الکترونیک:
تلفن همراه:
متن دیدگاه:*
لطفا عبارت مقابل را در
فرم زیر وارد کنید:*
 _____  _                   
|  ___|| |                  
|___ \ | |__    __ _  _ __  
    \ \| '_ \  / _` || '_ \ 
/\__/ /| |_) || (_| || |_) |
\____/ |_.__/  \__,_|| .__/ 
                     | |    
                     |_|    
لطفاً عبارت نمایش داده شده در تصویر بالا را وارد نمایید.

ثبت دیدگاه
لطفا برای درج دیدگاه خود فرم زیر را تکمیل نمایید.



نام: *
پست الکترونیک:
تلفن همراه:
متن دیدگاه:*
 _____  _                   
|  ___|| |                  
|___ \ | |__    __ _  _ __  
    \ \| '_ \  / _` || '_ \ 
/\__/ /| |_) || (_| || |_) |
\____/ |_.__/  \__,_|| .__/ 
                     | |    
                     |_|    
لطفاً عبارت نمایش داده شده در تصویر بالا را وارد نمایید.
بازگشت به به نقل از سایت های دیگر